Termokupullar-Termoelemanlar: Genelde yüksek sıcaklık dereceli fırınlarda sıcaklık ölçümlerinde kullanılır.

Çeşitleri mantel, metal boru kılıflı ve seramik borulu çeşitleri vardır.

Kullanım sıcaklıkları 100°C – 1800°C arasındadır.

Termostatlar, ısıtma, soğutma, havalandırma yapan cihazların sıcaklık derecesini belli bir değerde tutmak içinkullanılır.

Bimetal termostatla 0°C ile 300°C arası Dijital olarak kullanılan tipler ise -40°C – 1200°C arasında kullanılan çeşitli cihazlar bulunmaktadır.

1.Sıcaklık Ölçüm cihazları:

Termoelemanlar: Çeşitli sıcaklık aralıklarında en çok kullanılan termoeleman teli çeşitleri olan J tipi (Demir Constantant), K tipi (Chromel-Alumel) çeşitleri mevcut olup üzerinde bulunan farklı sıcaklık ölçüm noktalarında daldırılmak suretiyle kullanılabilir.

Termoeleman tellerinin kabloları farklı renklerde kodlanmıştır.

J tipi: Kırmızı ve Mavi

K tipi: Yeşil ve Kırmızı

Dijital Ni-Cr / Ni-AL Termoeleman Ölçü Cihazı: Bu cihaz direkt olarak sıcaklığın °C olarak okunmasını sağlayacak şekilde Ni-Ci / Ni-Al termoelemanlar için kalibre edilmiştir, iki farklı termoeleman çiftinin bağlanabilmesi için panoda yerleri mevcuttur.Üstte bulunan bağlantı yeri (Direkt Giriş) cihaza içten dahili olarak bağlantılıdır ve altta bulunan bağlantı giriş indrekt olarak cihaza basit bir şekilde bağlanmıştır.Çeşitli bağlantı şekillerinin direkt girişe olan etkisini görebilmek için, termoeleman direkt giriş uçlarına bağlanmalıdır.

2.Sıcaklık Ölçüm Cihazlarının Teorisi.

Termocouple: Termocouple iki farklı metal alaşımın uçlarının kaynaklanması (birleştirilmesi) ile oluşturulan basit bir sıcaklık ölçü elemanıdır. Kaynak noktası sıcak nokta , diğer açık iki uç ise soğuk nokta (referans nokta) olarak anılır Termocouple olayı sıcak nokta ile soğuk nokta arasındaki sıcaklık farkından doğar. Bu sıcaklık farkıyla orantılı, soğuk nokta uçlarında mV mertebesinde gerilim üretilir. Termocouple sıcak noktası ve soğuk noktası arasındaki sıcaklık dağılımı nasıl olursa olsun üretilen gerilim, sıcak ile soğuk nokta arasındaki sıcaklık farkıyla orantılıdır. Dolasıyla soğuk noktanın sıcaklığı önemlidir. Sıcak nokta aynı kalmak kaydı ile soğuk nokta sıcaklığı değiştiği takdirde farklı sıcaklıklar okunacaktır. Bu sebeple termocouple mV tablolarındaki değerlerde standardizasyonsağlamak için ölçülen sıcaklık karşılığı mV değerleri soğuk noktanın 0°C’de tutulması ile elde edilmiştir. Soğuk nokta yani referans ucun 0°C de tutulması ile üretilen gerilim ile sıcaklık arasında aşağıdaki ilişki geçerlidir. 3 Termocouple’larda beklenen özellikler

1. Mümkün olduğu kadar büyük emk değerine sahip olmalıdır.

2. Kalibrasyonununkolay olması ve kalbrasyon eğrisinin zamanla değişmemesi gerekir.

3. Korozyona ve oksidasyona dayanıklı olması gerekir.

4. Termoelektrik kuvvetinin sıcaklıkla mümkünse lineer değişmesi.

Termostatlar

1: Dijital termostatlar: -40°C İLE 1200°C arası hassas olarak sıcaklık kontrolünde on – of yada oransal olarak sıcaklık kontrolünde kullanılmaktadır. 2: Gazlı termostatlar (kuyruklu) Elektrikli küçük eve aletleri 0°C ile 300°C arası sıcaklık kontrolü yapılması gereken yerde kullanım alanı bulmaktadır.

0°C 40°c

30°C 90°C

30°C 110°C

60°C 200°C

50°C 300°C

3: Şohpen ve Likit madde ısıtıcıları için termostatlar

Sunvic 50°C – 110°c ve 50°C – 80°C

Cotherm 0°C 80°C

Termowatt 0°C 80°C